Wikipedia jest tworzona przez społeczność internautów. Korporacje mają coraz większą ochotę na zmienianie haseł. Rośnie liczba zawodowych czyścicieli Wikipedii. Czy w związku z tym można jej wciąż ufać?

W poszukiwaniu informacji i wiedzy w Internecie większość z nas trafia w końcu na Wikipedię. Jest to internetowa encyklopedia, do której raczej mamy zaufanie i której treści z założenia traktujemy jako te, na których można opierać swoją wiedzę. Jednak czy słusznie? Czy w czasach kiedy rola i wartość informacji stale rośnie, możemy mieć pewność, że są to treści obiektywne i wiarygodne?

Jak powstają hasła w Wikipedii

Wikipedia to serwis tworzony przez społeczność. Każdy może dodać nowe hasło albo edytować już istniejące. Oczywiście nasza propozycja musi być oceniona przez społeczność i wybranych redaktorów, którzy w teorii stoją na straży jakości i obiektywizmu. W każdym kraju są to inne osoby.

Co warte zauważenia, polska społeczność Wikipedii jest jedną z bardziej aktywnych. Znajduje się na 10. miejscu na świecie pod względem liczby haseł, pomimo dość wąskiej grupy odbiorców w porównaniu np. do edycji hiszpańskojęzycznej czy rosyjskiej. Jednak co oczywiste, najbardziej prestiżową i opiniotwórczą jest ta największa, w języku angielskim, która często jest punktem odniesienia dla pozostałych wersji.

Firmy chcą poprawiać swój wizerunek w Wikipedii

Rolę Wikipedii w coraz większym stopniu dostrzegają również firmy, które muszą zwracać coraz większą uwagę na to, jak wygląda ich opis, bo może on być dla niektórych klientów zarówno wizytówką firmy, jak i wskazówką co do dalszej współpracy.

Ciekawym przykładem jest chociażby tzw. „Dieselgate”, czyli afera związana z procederem montowania przez Volkswagena oprogramowania do manipulowania wynikami testów emitowanych przez samochodu spalin. O tej aferze pamięta już coraz mniej osób, ale zarówno polska jak i angielska Wikipedia przypominają o niej. To nie jest fakt bez znaczenia dla byłych, obecnych i przyszłych posiadaczy aut marki Volkswagen.

 

Tego typu wizerunkowe problemy coraz częściej dotykają firmy. Ich konsekwencje potencjalnie są coraz bardziej dotkliwe. Nic więc dziwnego, że podejmowane są próby walczenia z niekorzystnymi informacjami w Wikipedii. Najprostszym sposobem jest próba samodzielnego proponowania zmian, jednak – jak łatwo się domyśleć – jest to mało skuteczne. Dodatkowo, istnieje reguła zakazująca edytowania stron z którymi jesteśmy bezpośrednio powiązani. Ten zakaz, wraz z ryzykiem przyłapania na „gorącym uczynku”, jest często wystarczająco skuteczny dla organizacji i osób publicznych.

Sposobem na „wyczyszczenie” Wikipedii jest próba dotarcia do wolontariuszy tworzących ten serwis i posiadających tam już wyższą rangę, która przejawia się w większej wiarygodności i zdecydowanie większej możliwości forsowania zmian w artykułach. To rozwiązanie może okazać się efektywne, ale wiąże się z ryzykiem ujawnia opinii publicznej tego faktu, a nawet może zakończyć się dla firmy małym skandalem, który z pewnością też zostanie opisany w internetowej encyklopedii, co tylko pogorszy sprawę.

Korporacje mogą także próbować wpłynąć na kształt wpisu poprzez drogę oficjalną, zgłaszając propozycje zmian fundacji prowadzącej portal. Oczywiście, muszą podać racjonalne uzasadnienie tych zmian. Skuteczność tego sposobu pozostawia wiele do życzenia z punktu widzenia firm.

Zawodowi czyściciele Wikipedii

Problem wizerunku firm w Wikipedii staje się na tyle istotny, że obecnie pojawiają się osoby zajmujące się „czyszczeniem” internetowej encyklopedii zawodowo. Popyt na tego typu usługi może w przyszłości rosnąć. Problem niechcianych wpisów nie dotyczy przecież wyłącznie firm, ale również może dotknąć osób fizycznych lub idei.

Zawodowi czyściciele Wikipedii skupiają swoją działalność na budowaniu wiarygodność, tworzeniu wysokiej jakości treści. W przypadku konkretnych zadań od klientów szukają oni argumentów przekonujących społeczność, że dane hasło jest niesprawiedliwe, stronnicze albo używa języka „sensacyjnego”, który ma tylko sztucznie pobudzać emocje czytelników.

Czyściciele sugerują zmiany, które następnie oceniane są przez społeczność i redaktorów. Najczęściej proponują usunięcie konkretnych zdań czy słów tak, aby wpis chociaż w części zgadzał się z linią, jaka została naszkicowana przez zleceniodawcę.

Wydaje się, że czyściciele będą mieć ręce pełne roboty. Wikipedia jest piątą najczęściej odwiedzaną stroną www na świecie. Dla młodych pokoleń jest ona synonimem encyklopedii. Jednocześnie jest organizmem żywym, który ewoluuje w różnych kierunkach, z różnych przyczyn i pobudek (czasami wysokich, czasem wyłącznie komercyjnych).

Czy możemy więc w ogóle ufać wpisom na Wikipedii? Czy mają one wartość encyklopedyczną? Na te pytania każdy musi odpowiedzieć sobie sam. Dużo zależy od tego jakiej wiedzy się poszukuje i do czego chce się ją wykorzystać. Ważne jest, żeby mieć świadomość zalet i wad tego źródła wiedzy.