Wrocławska firma biotechnologiczna Pure Biologics pracuje nad innowacyjnym sposobem walki z chorobami. Mowa o wykorzystaniu zjawiska plazmaferezy, czyli filtrowania krwi z czynników chorobotwórczych. W tym celu naukowcy z Wrocławia zamierzają wykorzystać szybko rozwijającą się technologię opartą o wykorzystanie aptamerów.
Pierwsze międzynarodowe zgłoszenie patentowe na wytwarzanie aptamerów spółka już złożyła. W ostatnim czasie otrzymała też od NCBR dofinansowanie na projekt pod nazwą AptaPheresis dotyczący rozwoju terapeutycznego wyrobu medycznego z użyciem posiadanej i wciąż rozwijanej technologii aptamerowej PureApta.

Nowe perspektywy wykorzystania DNA

Aptamery działają podobnie jak przeciwciała. Są jednak od nich mniejsze i zamiast aminokwasów zbudowane są z DNA. Mają też unikalną właściwość, która sprawia, że wiążą się specyficznie z określoną cząsteczką. W świecie nauki istnieją od początku lat 90-tych. Technologia ich uzyskiwania była jednak przez długi czas szeroko opatentowana i niewiele można było z nimi zrobić komercyjnie. Patenty powoli wygasają i pojawia się coraz więcej inicjatyw rozwijających nowe produkty z użyciem aptamerów. Spółka Pure Biologics opracowała autorską technologię, i na jej bazie zainicjowała pierwszy projekt terapeutyczny z zastosowaniem aptamerów, nad którym obecnie intensywnie pracuje.

Przeciwciała zostały wymyślone jeszcze w latach 70-tych, ale swój największy boom miały dopiero po 2000 roku. Liczymy na takie samo przesunięcie w przypadku aptamerów, które zostały odkryte około 1985 roku. Świat przemysłu potrzebuje czasu, aby w praktyczny sposób wykorzystać zgromadzoną wiedzę naukową – mówi Generacji Smart Przemysław Jurek, pomysłodawca i lider projektu PureApta w Pure Biologics.

To właśnie Przemysław Jurek opatentował sposób wytwarzania aptamerów. PureApta to platforma, która tworzy aptamery i pozwala je odpowiednio modyfikować. Projekt jest już na ukończeniu i przewiduje się, że w lutym 2019 będzie w pełni funkcjonował. Posiadając własną technologię pozyskiwania aptamerów polska spółka jest jednym z liderów w tej dziedzinie w Europie. Będzie mogła je wytwarzać i sprzedawać na zamówienie. Nie chce jednak poprzestać tylko na działalności usługowej. Naukowcy z Wrocławia planują pójść dalej i szukać sposobu na efektywne i praktyczne ich wykorzystywanie we własnych projektach badawczo-rozwojowych.

Pure Biologics

Pierwszy cel to Zespół Devica

Jako pierwszy cel terapeutyczny naukowcy z Wrocławia obrali Zespół Devica (zwany również NMO). Jest to rzadka choroba autoimmunologiczna, na którą nie ma obecnie skutecznego lekarstwa. Występuje z częstością zaledwie kilku przypadków na 100 tys. osób. Powoduje zapalenie nerwu wzrokowego, prowadzące nawet do ślepoty, oraz zapalenie rdzenia kręgowego, często paraliżujące wszystkie kończyny chorego.

Pure Biologics pracuje nad innowacyjnym wyrobem medycznym, który pozwoliłby skutecznie zahamować lub znacznie spowolnić rozwój choroby, poprawiając jednocześnie komfort życia pacjentów. Poprzez aktywny filtr, który będzie zawierał specjalnie dostosowane aptamery, urządzenie będzie w stanie usuwać z krwiobiegu chorych tylko patologiczne cząsteczki wywołujące chorobę. Co prawda procedurę będzie trzeba co pewien czas powtarzać, ale według naukowców jej stosowanie znacznie zminimalizuje objawy choroby.

Zdecydowaliśmy się, aby rozpocząć prace nad wykorzystaniem aptamerów w filtrowaniu czynników chorobotwórczych w Zespole Devica, bo to poważny problem medyczny, a nasza technologia z uwagi na swój charakter oraz specyfikę samego schorzenia wydaje się wręcz idealna w jego przypadku. Dostępne dla pacjentów sposoby leczenia są bardzo kosztowne i nie rozwiązują całkowicie problemu, ponieważ nie zostały oryginalnie opracowane specjalnie z myślą o chorych na NMO. Dodatkowym atutem w przypadku naszego projektu jest to, że Zespół Devica jest chorobą rzadką, dotycząca małych populacji, dzięki czemu możemy liczyć na przyspieszony tryb certyfikacji i badania naszego wyrobu medycznego – mówi Przemysław Jurek.

Aktualnie całkowita wartość projektu, na który wrocławska spółka dostała dofinansowanie z NCBR, to 14,3 mln zł. Firma poszukuje partnerów, zarówno klinicznych, jak i biznesowych zainteresowanych rozwojem opracowywanej przez siebie terapii.

 

Pure Biologics

Pure Biologics – Aptamery w terapii i diagnostyce

Jeżeli koncepcja się sprawdzi, to Pure Biologics nie zamierza poprzestać na projekcie związanym z chorobą Devica. Posiadając platformę wytwarzania aptamerów może szukać innych zastosowań dla tych cząsteczek. Aptamery mogą się świetnie sprawdzać nie tylko w wielu innych chorobach, ale także w filtrowaniu krwi z toksyn, jak na przykład po zatruciu muchomorem sromotnikowym. Dodatkowo, mogą mieć zastosowanie w różnego rodzaju testach diagnostycznych. Aptamery jako cząsteczki są dużo stabilniejsze od obecnie powszechnie wykorzystywanych w testach przeciwciał i znacznie tańsze w wytwarzaniu na dużą skalę.

Obecnie skupiamy się na rozwijaniu projektu związanego z Zespołem Devica. W przypadku sukcesu będziemy się starać zawrzeć umowę partneringową z dużą firmą na komercjalizację metody. Jeżeli nasza koncepcja się sprawdzi, to na pewno pójdziemy dalej. Posiadając platformę do wytwarzania i modyfikowania aptamerów jesteśmy w stanie pomóc wielu chorym ludziom, w tym cierpiącym na rzadkie choroby, na które nie ma istniejących lekarstw – dodaje Przemysław Jurek, lider grupy rozwijającej aptamery w Pure Biologics.

Wygasające patenty oraz coraz większe globalne zainteresowanie aptamerami sprawia, że technologie rozwijane we wrocławskiej spółce Pure Biologics mają szansę w niedalekiej przyszłości stać się skutecznym narzędziem terapeutycznym oraz realną pomocą dla pacjentów. Nam pozostaje trzymać kciuki za sukces obecnie prowadzonych projektów w Pure Biologics, jak i dalszy owocny rozwój tej obiecującej technologii.

Zobacz także: Polskie stabilizatory kamer małej firmy ACR Systems podbijają amerykańską branżę filmową