Estonia, jako pierwsze państwo na świecie, zdecydowała o wprowadzeniu instytucji e-rezydenta. Do programu zapisało się już ponad 27 tys. osób ze 143 krajów. Program jest skierowany do firm i startupów z całego świata, chcących otrzymać dodatkową cyfrową tożsamość na rynku Unii Europejskiej.

Wszystko zaczęło się w 2014 roku. Do konkursu organizowanego przez Estońską Fundację Rozwoju zgłosili się Taavi Kotka, Ruth Annus i Siim Sikkut. Przedstawili projekt z konkretnym celem – 10 mln e-rezydentów do 2025 r. Pieniądze z wygranej pozwoliły uruchomić program e-rezydent, który obecnie jest rozwijany przez państwową fundację Enterprise Estonia.

Wirtualny obywatel Estonii

Pojęcia e-rezydenta Estonii nie należy utożsamiać z obywatelstwem tego kraju. W ten sposób nie można więc korzystać z możliwości fizycznego wjazdu na teren Estonii czy Unii Europejskiej ani uzyskać praw wyborczych.

E-rezydent to wirtualny obywatel, który otrzymuje elektroniczną kartę ID. Dzięki niej można zyskać dostęp do estońskich e-usług, szczególnie w zakresie zakładania i prowadzenia firmy. Karta ID potwierdza cyfrową tożsamość danej osoby i nie może być używana poza Internetem.

E-rezydent – korzyści

Jeśli zostaniesz e-rezydentem Estonii, będziesz mógł korzystać z różnych narzędzi i cyfrowych usług w zakresie zakładania i prowadzenia firmy. Jaki więc pożytek odniosą przedsiębiorcy, którzy będą się posługiwać statusem e-rezydenta?

1. Możesz założyć firmę bez względu na lokalizację

Dzięki e-obywatelstwu, możesz założyć firmę online bez względu na swoją lokalizację. Biznes prowadzisz zdalnie. Nie musisz określać dokładnie siedziby firmy. Wystarczy założyć wirtualne biuro. To wygodna forma prowadzenia działalności szczególnie dla tych, którzy często zmieniają miejsce zamieszkania lub dużo podróżują.

Zakładając firmę w ten sposób, oszczędzasz czas i energię. Nie musisz wypełniać tysiąca papierkowych dokumentów i wniosków.

2. Podpisujesz i wymieniasz dokumenty online

Wszystkie formalności związane z prowadzeniem działalności wykonujesz przez Internet. Jeśli chcesz zawrzeć nową umowę, korzystasz z cyfrowego podpisu. Dzięki szyfrowaniu podpisów, masz zapewnioną bezpieczną wymianę dokumentów online. To kolejna zaleta, dzięki której zyskasz więcej czasu na rozwijanie swojej firmy i zredukujesz koszty prowadzenia działalności.

3. Korzystasz z elektronicznej bankowości

W ramach programu uzyskujesz dostęp do różnych finansowych narzędzi. Wystarczy otworzyć konto w estońskim albo zagranicznym banku. Możesz także skorzystać z usług fintechu. Ze względu na rodzaj prowadzonej działalności i specyfikę branży, Ty decydujesz, który sposób najbardziej Ci odpowiada.

Elektroniczna karta ID e – rezydenta

Najpopularniejsze estońskie banki dla e-rezydentów to LHV z siedzibą w Talinie oraz Swedbank z siedzibą w Sztokholmie i oddziałem w Estonii. E-rezydenci mogą założyć i korzystać z elektronicznego konta bankowego w każdym miejscu z dostępem do Internetu. Wystarczy użyć swojej cyfrowej karty ID. Co więcej, założone konta bankowe są zintegrowane z innymi kontami prowadzonymi w ramach usług płatniczych np. kontem PayPal.

Alternatywą dla banków, jest fintech Holvi. Fińska spółka zapewnia cyfrowe usługi bankowe szczególnie przeznaczone dla małych przedsiębiorców, freelancer’ów oraz samo zatrudnionych. Holvi oferuje m.in. elektroniczne konto biznesowe, kartę płatniczą Holvi Business Mastercard, zestawienie transakcji handlowych czy wystawianie faktur.

4. Potwierdzasz swoją cyfrową tożsamość i uzyskujesz dostęp do rynku UE

E-obywatelstwo to idealne rozwiązanie dla wszystkich przedsiębiorców spoza Europy, którzy chcą uzyskać dostęp do rynku UE. Po otrzymaniu statusu e-rezydenta, prowadzą oni swoją działalność na podstawie europejskich regulacji prawnych. Dzięki temu mogą pozyskiwać nowych klientów i rynki zbytu.

Jednocześnie, poprzez status e-rezydenta, potwierdzasz swoją cyfrową tożsamość i zyskujesz większą wiarygodność w biznesie. Dlatego z tego rozwiązania często korzystają startupy, freelancerzy oraz mali przedsiębiorcy.

Kiedy e-rezydenci zapłacą podatki w Estonii?

E-obywatelstwo nie przesądza w żaden sposób o rezydencji podatkowej. Jeśli jesteś e-rezydentem Estonii to nie oznacza, że automatycznie jesteś rezydentem podatkowym tego kraju.
Każde państwo samo ustala regulacje prawne dotyczące rezydencji podatkowej. Przykładowo w Polsce istnieje zasada, że kraj rezydencji podatnika to ten, w którym znajduje się centrum interesów życiowych podatnika. W orzecznictwie definiuje się to jako miejsce przebywania najbliższej rodziny podatnika, znajomych, miejsce położenia majątku, zatrudnienia, działalności gospodarczej i miejsce, z którego osoba zarządza swoim majątkiem. Drugim kryterium decydującym o rezydencji podatkowej jest liczba dni spędzonych w Polsce w roku podatkowym – suma 183 dni. Jeśli spełniasz jeden z tych warunków, to zostaniesz uznany za rezydenta polskiego. Wtedy, nawet posiadając status e-rezydenta Estonii, podatek zapłacisz w Polsce.

Estońska spółka założona w ramach e-obywatelstwa będzie podlegać opodatkowaniu w Estonii gdy prowadzisz swój biznes tylko online, uzyskujesz przychody z różnych części świata, nie posiadasz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej i przez dłuższy czas nie przebywasz na stałe w żadnym kraju.

Jak zostać e-rezydentem Estonii? Koszt to 100 euro

Cała procedura jest dosyć prosta. Najpierw wypełniasz formularz online, dołączasz skan paszportu i zdjęcie. W składanej aplikacji musisz także krótko uzasadnić dlaczego ubiegasz się o status e-rezydenta. Następnie złożone dokumenty są weryfikowane. Trwa to od jednego do trzech miesięcy. Jeśli aplikacja zostanie pozytywnie rozpatrzona, otrzymasz powiadomienie, że w ambasadzie możesz odebrać swoją cyfrową kartę ID. Jest ona ważna przez 3 lata. Po tym okresie musisz ponownie złożyć wniosek o wydanie nowej karty ID. Opłata jednorazowa za wniosek wynosi 100 euro.

Program e-rezydent przyciągnął uwagę kilkudziesięciu tysięcy osób na całym świecie. To pionierskie rozwiązanie pozwoliło wielu małym firmom i startupom rozwinąć działalność na większą skalę. To również dowód, że w świecie biznesu można stworzyć wirtualną społeczność, która nie zna granic i, która komunikuje się tylko przez Internet. Estonia nie spoczywa na laurach i cały czas wprowadza kolejne innowacyjne projekty i cyfrowe usługi. W 2017 roku na Światowym Szczycie Rządowym w Dubaju otrzymała nagrodę w kategorii Best Government Emerging Technology za wykorzystanie technologii blockchain w systemie opieki zdrowotnej. Jeśli więc chcemy iść z duchem czasu, to może warto brać przykład z tego małego nadbałtyckiego kraju.

Zobacz także